Ocakta Neler Oldu Neler?

Yılın ilk ve kış mevsiminin de ikinci ayı olan ocakta, geçmişte hangi ilginç gelişmelerin yaşandığını öğrenmek ister misiniz?

Takvim üzerindeki resimlere tıklayarak içeriklerini görebilirsiniz.

1 Ocak 1925’te Evren’de başka gökadaların da bulunduğu açıklandı.

Görsel kaynak: NASA, ESA, STScI

1900’lü yılların başında gökbilimciler arasındaki hararetli tartışmalardan biri “Evren Samanyolu’ndan mı ibarettir yoksa ondan başka gökadalar da var mıdır?” tartışmasıydı. ABD’li gökbilimci Edwin Hubble, yıllar süren gözlem ve hesaplamaları sonucunda Evren’de başka birçok gökadanın daha olduğunu ortaya çıkardı. Onun bu keşfi 1 Ocak 1925’te düzenlenen Amerikan Gökbilim Derneği’nin konferansında dünyaya duyuruldu.

1 Ocak 1925

2 Ocak 1839 Ay’ın ilk fotoğrafı çekildi.

Görsel kaynak: wikipedia.org

Fransız ressam ve mucit Louis Daguerre kendi adıyla anılan bir fotoğraf çekme tekniği geliştirdi. Bu teknikle de 2 Ocak 1839’da Ay’ın fotoğrafını çekti. Ne yazık ki bu fotoğraf üç ay sonra Daguerre’nin laboratuvarında çıkan bir yangında yandı.

2 Ocak 1839

3 Ocak 1496’da Leonardo da Vinci uçma makinesini denedi.

Leonardo da Vinci çok yönlü bir dahiydi. Yaptığı birçok ünlü resmin yanı sıra, çeşitli araçlar ve makineler de tasarladı. Bunlardan biri de kanat açıklığı yaklaşık 10 metre olan bir uçma makinesiydi. 3 Ocak 1496’da Floransa yakınlarında bir tarlada makinenin denemesini yaptı ama başarısız oldu. Leonardo Da Vinci'nin hayatını ve buluşlarını buradan izleyebilirsiniz.

3 Ocak 1496

4 Ocak 2010’da dünyanın en yüksek binası hizmete açıldı.

Bugün dünyanın en yüksek binası Halife Burcu’dur (Burj Khalifa). Birleşik Arap Emirlikleri’nin en kalabalık kenti Dubai’de bulunan gökdelenin yüksekliği 829,8 metredir. Yapımına 6 Ocak 2004’te başlanan gökdelen 6 yılda tamamlandı ve 4 Ocak 2010’da hizmete açıldı.

4 Ocak 2010

7 Ocak 1610’da Galileo, Jüpiter’in dört büyük
uydusunu keşfetti.

İtalyan gökbilimci Galileo Galilei kendi yaptığı teleskobuyla 1610 yılının ilk günlerinde Jüpiter’i ve çevresindeki bir grup yıldızı inceliyordu. Ancak Galileo bir süre sonra, baktığı şeylerin gerçekte yıldız değil, Jüpiter’in çevresinde dönen uydular olduğunu fark etti. Bunlar dev gezegenin en büyük dört uydusu Io, Europa, Ganymede ve Callisto’ydu. Günümüzde bu uydular Galileo Uyduları olarak da bilinir. Bu çok önemli bir keşifti; çünkü ilk kez bir başka gökcisminin çevresinde dönen gökcisimleri gözlenmişti. Dünyanın en etkili bilim insanları arasında gösterilen Galileo Galilei'nin hayatını buradan izleyebilirsiniz.

7 Ocak 1610

8 Ocak 1958’de 14 yaşındaki Bobby Fischer ABD Satranç Şampiyonu oldu.

Bobby Fischer satranç tarihinin en ünlü oyuncularından biridir. Fischer satranç oynamayı 6 yaşında öğrendi. 8 Ocak 1958'de henüz 14 yaşında bir lise öğrencisiyken ABD Satranç Şampiyonu oldu. 1972’de de Dünya Satranç Şampiyonu oldu.

8 Ocak 1958

10 Ocak 1863’te dünyanın ilk metrosu Londra’da açıldı.

Günümüzde 270 durağı olan ve bütün hatlarıyla birlikte uzunluğu 400 kilometreyi bulan Londra metrosu dünyanın ilk metrosudur. 10 Ocak 1863’te açılmış ve ilk gününde 40 bin yolcu taşıdı. Günümüzde 3 milyondan çok yolcu ulaşımını her gün Londra metrosuyla sağlıyor.

10 Ocak 1863

11 Ocak 1755’te Haliç dondu.

1755’te tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de kış sert geçiyordu. Öyle ki yaşanan soğuklar nedeniyle İstanbul’da Haliç'in tamamı ve İstanbul Boğazı'nın da bir bölümü dondu.

11 Ocak 1755

14 Ocak 2005’te Huygens uzay sondası Satürn’ün uydusu Titan’ın yüzeyine indi.

Görsel kaynak: ­D. Ducros/ESA

Güneş Sistemi’nin ikinci büyük gezegeni Satürn’ün araştırılması için NASA, Ekim 1997’de Cassini adlı bir uzay aracı fırlattı. Bu uzay aracında bir de uzay sondası bulunuyordu. Adını 1655’te Satürn’ün uydusu Titan’ı keşfeden Hollandalı gökbilimci Christiaan Huygens’ten alan Huygens sondası 14 Ocak 2005’te Titan’a indi. Huygens, Titan’dan 90 dakika boyunca Dünya’ya yayın yaptı, çok değerli veriler gönderdi.

14 Ocak 2005

15 Ocak 1759’da British Museum, ziyarete açıldı.

İngiltere’nin başkenti Londra’da yapımına 1753’te başlanan The British Museum 15 Ocak 1759’da halka açıldı. Açıldığında 70 bin eser sergilenen müzede şu an 8 milyon eser bulunuyor; ama aynı anda bunların 80 bini sergileniyor.

15 Ocak 1759

17 Ocak 1875’te dünyanın ikinci yer altı toplu taşıma sistemi Tünel, İstanbul’da açıldı.

Tünel, 1863'te Londra'da hizmete giren yeraltı toplu taşıma sisteminden sonra dünyanın en eski 2. yeraltı toplu taşıma sistemidir. 1871'de başlayan ve üç yıl kadar süren inşaatın sonunda 573 metrelik Tünel hattı 17 Ocak 1875'te hizmete başladı. Günümüzde tümüyle yenilenmiş haliyle Tünel, 90 saniye süren bir yolculukla Galata ile Beyoğlu'nu birbirine bağlıyor.

17 Ocak 1875

18 Ocak 1995’te Güney Fransa’da duvar resimleri olan bir mağara keşfedildi.

Mağaradaki mükemmel korunmuş durumdaki 300 kadar duvar resminde mamutlar, geyikler, bizonlar, gergedanlar, panterler, atlar ve ayılar betimlenmişti. Yapılan incelemelerin sonucunda resimlerin 36 bin yıl öncesinden kalmış olduğu saptandı.

18 Ocak 1995

20 Ocak 1892’de ilk resmi basketbol maçı oynandı.

Beden eğitimi öğretmeni James A. Naismith 1891’in son günlerinde öğrencilerinin oynaması için yeni bir oyun yarattı: basketbol. Top olarak bir futbol topu ve çember olarak da bir sepet (şeftali sepeti) kullanılıyordu. Oyun adını bu nesnelerden alıyor. 20 Ocak 1892’de Naismith’in öğrencileri ilk basketbol maçını yaptı. Maç 1-0 bitti.

20 Ocak 1892

21 Ocak 1954’te dünyanın atom enerjisiyle çalışan ilk denizaltısı suya indirildi.

ABD’nin atom enerjili denizaltısı Nautilus
Görsel kaynak: navsource.org

Jules Verne’in 1870’te yazdığı klasikleşmiş eseri Denizler Altında 20.000 Fersah’ın baş kahramanı Kaptan Nemo son derece teknolojik bir denizaltıya komuta ederdi. Bu denizaltının adı Nautilus’tü. ABD’de 1952’de yapımına başlanan, dünyanın atom enerjisiyle çalışan ilk denizaltısına da Nautilus adı verildi. Nautilus, 21 Ocak 1954’te suya indirildi.

21 Ocak 1954

23 Ocak 1960’ta Trieste adlı batiskafla dünya denizlerinin en derin noktasına inildi.

Batiskafın içindeki Jacques Piccard ve Don Walsh
Görsel kaynak: Steve Nicklas/NOAA Ship Collection

Okyanusların bilinen en derin noktası Mariana Hendeği’ndeki Challenger Deep adlı yerdir. İki araştırmacı Jacques Piccard ve Don Walsh 23 Ocak 1960’ta Trieste adlı iki kişilik bir batiskafla –dış kaplaması çok kalın bir tür küçük denizaltı– bu noktaya inmeye başladı. Dört saat 48 dakika süren bir yolculuktan sonra 10 bin 915 metre derinlikteki okyanus tabanına ulaştılar. Orada yarım saat kaldılar.

23 Ocak 1960

25 Ocak 1890’da gazeteci Nelli Bly dünyanın çevresini dolaştı.

Görsel kaynak: Library of Congress Prints and Photographs Division

Ünlü bilimkurgu yazarı Jules Verne 80 Günde Devrialem adlı romanını 1872’de yazdı. Romanın başkahramanı Phileas Fogg iddia üzerine dünyayı 80 günde dolaşmaya çalışıyordu. Nellie Bly adlı bir kadın gazeteci bu turu gerçekte başaracağını ileri sürerek yola çıktı. 40 bin 070 kilometrelik dünya turunu 25 Ocak 1890’da tamamladı. Nellie Bly’nin dünya turu 80 gün değil, 72 gün sürdü.

25 Ocak 1890

26 Ocak 1905’te dünyanın en büyük elması bulundu.

26 Ocak 1905'te Güney Afrika’daki Cullinan madeninde dünyanın en büyük elması bulundu. 3.106 karat yani 621 gram gelen elmasa madenin sahibinin adı verildi: Cullinan Elması. Bu elmas kesildi ve 9 büyük, 96 küçük parça elde edildi.

26 Ocak 1905

28 Ocak 1887’de Eiffel Kulesi’nin yapımına başlandı.

Fransa’nın başkenti Paris’teki Eiffel Kulesi'nin inşaatı 28 Ocak 1887’de başladı. Kule, gerçekte Expo 1889 Paris Fuarı’nın giriş kapısı olarak 20 yıllığına inşa edilmişti ancak Fransa'nın simgesi haline geldi. Eiffel Kulesi’ni her yıl altı milyondan çok turist ziyaret ediyor.

28 Ocak 1887

29 Ocak 1595’te Romeo ve Juliet ilk kez sahnelendi.

İngiliz dilinin en büyük yazarı olarak kabul edilen oyun yazarı, şair ve aktör William Shakespeare'in en bilinen eserlerinden biri olan Romeo ve Juliet ilk kez 29 Ocak 1595’te sahnelendi.

29 Ocak 1595

31 Ocak 1930’da ilk selobant satışa sunuldu.


Selobant ya da seloteyp, 3M şirketinin geliştirdiği ve hem evlerde hem de işyerlerinde çok yaygın kullanılan bir üründür. İlk kez 31 Ocak 1930’da satışa sunuldu. Ondan 9 yıl sonra da 1939’da “salyangoz bant kutusu” piyasaya çıktı.

31 Ocak 1930

Ocak Ayında
Neler Oldu Neler

Yılın ilk ve kış mevsiminin de ikinci ayı olan ocakta, geçmişte hangi ilginç gelişmelerin yaşandığını öğrenmek ister misiniz?

1 Ocak 1925

Evren’de başka gökadaların da bulunduğu açıklandı.

Görsel kaynak: NASA, ESA, STScI

1900’lü yılların başında gökbilimciler arasındaki hararetli tartışmalardan biri “Evren Samanyolu’ndan mı ibarettir yoksa ondan başka gökadalar da var mıdır?” tartışmasıydı. ABD’li gökbilimci Edwin Hubble, yıllar süren gözlem ve hesaplamaları sonucunda Evren’de başka birçok gökadanın daha olduğunu ortaya çıkardı. Onun bu keşfi 1 Ocak 1925’te düzenlenen Amerikan Gökbilim Derneği’nin konferansında dünyaya duyuruldu.

2 Ocak 1839

Ay’ın ilk fotoğrafı çekildi.

Görsel kaynak: wikipedia.org

Fransız ressam ve mucit Louis Daguerre kendi adıyla anılan bir fotoğraf çekme tekniği geliştirdi. Bu teknikle de 2 Ocak 1839’da Ay’ın fotoğrafını çekti. Ne yazık ki bu fotoğraf üç ay sonra Daguerre’nin laboratuvarında çıkan bir yangında yandı.

3 Ocak 1496

Leonardo da Vinci uçma makinesini denedi.

Leonardo da Vinci çok yönlü bir dahiydi. Yaptığı birçok ünlü resmin yanı sıra, çeşitli araçlar ve makineler de tasarladı. Bunlardan biri de kanat açıklığı yaklaşık 10 metre olan bir uçma makinesiydi. 3 Ocak 1496’da Floransa yakınlarında bir tarlada makinenin denemesini yaptı ama başarısız oldu. Leonardo Da Vinci’nin hayatını ve buluşlarını buradan izleyebilirsiniz.

4 Ocak 2010

Dünyanın en yüksek binası hizmete açıldı.

Bugün dünyanın en yüksek binası Halife Burcu’dur (Burj Khalifa). Birleşik Arap Emirlikleri’nin en kalabalık kenti Dubai’de bulunan gökdelenin yüksekliği 829,8 metredir. Yapımına 6 Ocak 2004’te başlanan gökdelen 6 yılda tamamlandı ve 4 Ocak 2010’da hizmete açıldı.

7 Ocak 1610

Galileo, Jüpiter’in dört büyük uydusunu keşfetti.

İtalyan gökbilimci Galileo Galilei kendi yaptığı teleskobuyla 1610 yılının ilk günlerinde Jüpiter’i ve çevresindeki bir grup yıldızı inceliyordu. Ancak Galileo bir süre sonra, baktığı şeylerin gerçekte yıldız değil, Jüpiter’in çevresinde dönen uydular olduğunu fark etti. Bunlar dev gezegenin en büyük dört uydusu Io, Europa, Ganymede ve Callisto’ydu. Günümüzde bu uydular Galileo Uyduları olarak da bilinir. Bu çok önemli bir keşifti; çünkü ilk kez bir başka gökcisminin çevresinde dönen gökcisimleri gözlenmişti. Dünyanın en etkili bilim insanları arasında gösterilen Galileo Galilei’nin hayatını buradan izleyebilirsiniz.

8 Ocak 1958

14 yaşındaki Bobby Fischer ABD Satranç Şampiyonu oldu.

Bobby Fischer satranç tarihinin en ünlü oyuncularından biridir. Fischer satranç oynamayı 6 yaşında öğrendi. 8 Ocak 1958’de henüz 14 yaşında bir lise öğrencisiyken ABD Satranç Şampiyonu oldu. 1972’de de Dünya Satranç Şampiyonu oldu.

10 Ocak 1863

Dünyanın ilk metrosu Londra’da açıldı.

Günümüzde 270 durağı olan ve bütün hatlarıyla birlikte uzunluğu 400 kilometreyi bulan Londra metrosu dünyanın ilk metrosudur. 10 Ocak 1863’te açılmış ve ilk gününde 40 bin yolcu taşıdı. Günümüzde 3 milyondan çok yolcu ulaşımını her gün Londra metrosuyla sağlıyor.

11 Ocak 1755

Haliç dondu.

1755’te tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de kış sert geçiyordu. Öyle ki yaşanan soğuklar nedeniyle İstanbul’da Haliç’in tamamı ve İstanbul Boğazı’nın da bir bölümü dondu.

14 Ocak 2005

Huygens uzay sondası Satürn’ün uydusu Titan’ın yüzeyine indi.

Görsel kaynak: ­D. Ducros/ESA

Güneş Sistemi’nin ikinci büyük gezegeni Satürn’ün araştırılması için NASA, Ekim 1997’de Cassini adlı bir uzay aracı fırlattı. Bu uzay aracında bir de uzay sondası bulunuyordu. Adını 1655’te Satürn’ün uydusu Titan’ı keşfeden Hollandalı gökbilimci Christiaan Huygens’ten alan Huygens sondası 14 Ocak 2005’te Titan’a indi. Huygens, Titan’dan 90 dakika boyunca Dünya’ya yayın yaptı, çok değerli veriler gönderdi.

15 Ocak 1759

British Museum, ziyarete açıldı.

İngiltere’nin başkenti Londra’da yapımına 1753’te başlanan The British Museum 15 Ocak 1759’da halka açıldı. Açıldığında 70 bin eser sergilenen müzede şu an 8 milyon eser bulunuyor; ama aynı anda bunların 80 bini sergileniyor.

17 Ocak 1875

Dünyanın ikinci yer altı toplu taşıma sistemi Tünel, İstanbul’da açıldı.

Tünel, 1863’te Londra’da hizmete giren yeraltı toplu taşıma sisteminden sonra dünyanın en eski 2. yeraltı toplu taşıma sistemidir. 1871’de başlayan ve üç yıl kadar süren inşaatın sonunda 573 metrelik Tünel hattı 17 Ocak 1875’te hizmete başladı. Günümüzde tümüyle yenilenmiş haliyle Tünel, 90 saniye süren bir yolculukla Galata ile Beyoğlu’nu birbirine bağlıyor.

18 Ocak 1995

Güney Fransa’da duvar resimleri olan bir mağara keşfedildi.

Mağaradaki mükemmel korunmuş durumdaki 300 kadar duvar resminde mamutlar, geyikler, bizonlar, gergedanlar, panterler, atlar ve ayılar betimlenmişti. Yapılan incelemelerin sonucunda resimlerin 36 bin yıl öncesinden kalmış olduğu saptandı.

20 Ocak 1892

İlk resmi basketbol maçı oynandı.

Beden eğitimi öğretmeni James A. Naismith 1891’in son günlerinde öğrencilerinin oynaması için yeni bir oyun yarattı: basketbol. Top olarak bir futbol topu ve çember olarak da bir sepet (şeftali sepeti) kullanılıyordu. Oyun adını bu nesnelerden alıyor. 20 Ocak 1892’de Naismith’in öğrencileri ilk basketbol maçını yaptı. Maç 1-0 bitti.

21 Ocak 1954

Dünyanın atom enerjisiyle çalışan ilk denizaltısı suya indirildi.

ABD’nin atom enerjili denizaltısı Nautilus
Görsel kaynak: navsource.org

Jules Verne’in 1870’te yazdığı klasikleşmiş eseri Denizler Altında 20.000 Fersah’ın baş kahramanı Kaptan Nemo son derece teknolojik bir denizaltıya komuta ederdi. Bu denizaltının adı Nautilus’tü. ABD’de 1952’de yapımına başlanan, dünyanın atom enerjisiyle çalışan ilk denizaltısına da Nautilus adı verildi. Nautilus, 21 Ocak 1954’te suya indirildi.

23 Ocak 1960

Trieste adlı batiskafla dünya denizlerinin en derin noktasına inildi.

Batiskafın içindeki Jacques Piccard ve Don Walsh. Görsel kaynak: Steve Nicklas/
NOAA Ship Collection

Okyanusların bilinen en derin noktası Mariana Hendeği’ndeki Challenger Deep adlı yerdir. İki araştırmacı Jacques Piccard ve Don Walsh 23 Ocak 1960’ta Trieste adlı iki kişilik bir batiskafla –dış kaplaması çok kalın bir tür küçük denizaltı– bu noktaya inmeye başladı. Dört saat 48 dakika süren bir yolculuktan sonra 10 bin 915 metre derinlikteki okyanus tabanına ulaştılar. Orada yarım saat kaldılar.

25 Ocak 1890

Gazeteci Nelli Bly dünyanın çevresini dolaştı.

Görsel kaynak: Library of Congress Prints and Photographs Division

Ünlü bilimkurgu yazarı Jules Verne 80 Günde Devrialem adlı romanını 1872’de yazdı. Romanın başkahramanı Phileas Fogg iddia üzerine dünyayı 80 günde dolaşmaya çalışıyordu. Nellie Bly adlı bir kadın gazeteci bu turu gerçekte başaracağını ileri sürerek yola çıktı. 40 bin 070 kilometrelik dünya turunu 25 Ocak 1890’da tamamladı. Nellie Bly’nin dünya turu 80 gün değil, 72 gün sürdü.

26 Ocak 1905

Dünyanın en büyük elması bulundu.

Kapak görsel kaynak: time.com

26 Ocak 1905’te Güney Afrika’daki Cullinan madeninde dünyanın en büyük elması bulundu. 3.106 karat yani 621 gram gelen elmasa madenin sahibinin adı verildi: Cullinan Elması. Bu elmas kesildi ve 9 büyük, 96 küçük parça elde edildi.

28 Ocak 1887

Eiffel Kulesi’nin yapımına başlandı.

Fransa’nın başkenti Paris’teki Eiffel Kulesi’nin inşaatı 28 Ocak 1887’de başladı. Kule, gerçekte Expo 1889 Paris Fuarı’nın giriş kapısı olarak 20 yıllığına inşa edilmişti ancak Fransa’nın simgesi haline geldi. Eiffel Kulesi’ni her yıl altı milyondan çok turist ziyaret ediyor.

29 Ocak 1595

Romeo ve Juliet ilk kez sahnelendi.

İngiliz dilinin en büyük yazarı olarak kabul edilen oyun yazarı, şair ve aktör William Shakespeare’in en bilinen eserlerinden biri olan Romeo ve Juliet ilk kez 29 Ocak 1595’te sahnelendi.

31 Ocak 1930

İlk selobant satışa sunuldu.

Selobant ya da seloteyp, 3M şirketinin geliştirdiği ve hem evlerde hem de işyerlerinde çok yaygın kullanılan bir üründür. İlk kez 31 Ocak 1930’da satışa sunuldu. Ondan 9 yıl sonra da 1939’da “salyangoz bant kutusu” piyasaya çıktı.