Gökyüzü Tomurcuklanıyor!
Gökyüzü tutkunları, merhaba! Daha sıcak ve keyifli gözlem akşamlarına hazır mısınız? Anımsarsanız geçtiğimiz aylarda, bir süre ortalıktan kaybolan gezegenlerin yeni bir gösteriye hazırlandıklarından söz etmiştik. İşte, o an geldi. 20 Mart’taki bahar ekinoksuyla birlikte yalnızca ağaçlar çiçeklenmeyecek, adeta gökyüzü de gezegenlerle tomurcuklanacak! Haydi gelin, bu ay bizi bekleyen sürprizlerin ayrıntılarına birlikte bakalım!
Sayfadaki yıldız haritalarını üzerlerine tıklayarak daha büyük görebilirsiniz.
Bahar Geliyor, Gezegenler “Açıyor”!
Takvimler 20 Mart’ı gösterdiğinde, yalnızca doğada değil, gökyüzünde de bahar başlayacak. Güneş ışınlarının Ekvator’a dik geldiği bu ekinoks gününde gece ile gündüzün süreleri eşitlenecek. Artık kuzey yarımkürede günler uzayacak, kışın o kasvetli havası yerini daha ılık ve keyifli gece gözlemlerine bırakacak. Çiçeklenen ağaçların kokusunu içinize çektiğiniz bir akşam, bakın bakalım gözleriniz ilk nelere takılacak!
Gün batımından hemen sonra batı ufkuna bakarken göreceğiniz gökyüzünün en parlak “yıldızı” Venüs olacak. Güneş’in arkasından dolandıktan sonra geçtiğimiz ay, akşam gökyüzüne geçen Venüs, batı ufkunda giderek yükselecek. -3,9 kadirlik parlaklığıyla onu gün batımından hemen sonra batı ufkunun üstünde görebilirsiniz.
Hemen hemen aynı saatlerde, güneydoğu doğrultusuna baktığınızda bir başka “yıldızın” daha ışıldadığını göreceksiniz. İşte, o da İkizler takımyıldızının tam ortasındaki Jüpiter ve -2,4 kadirle Akyıldız’dan (Sirius) bile daha parlak! Neredeyse bütün gece gökyüzünde kalacak dev gezegen 11 Mart’ta tersinir hareketini bitirip sonraki günlerde çok ama çok ağır bir şekilde batıya doğru ilerleyecek.
Aslında martın ilk günlerinde Venüs’ün yakınlarında Merkür ile Satürn’ü de bir dürbünle görmeyi deneyebilirsiniz. Ancak sonraki günlerde her ikisi de hızla batacak ve Güneş’in arkasından dolanacak. Satürn bir süreliğine sahneden çekilecek; ama hızlı gezegen iki hafta kadar sonra sabah gökyüzüne geçecek. Hatta Merkür’ü 27 Mart’ta sabah gökyüzünde en yüksek noktaya çıkmış halde bulacağız; tabii ufka yakınlığından dolayı görebilirsek!
Kaçan Bir Fırsat: Tam Ay Tutulması
Aslında bu ayın en önemli gök olaylarından biri, 3 Mart’ta gerçekleşecek tam Ay tutulmasıdır. Ne var ki bu tutulma ülkemizden gözlenemeyecek; çünkü tutulma sırasında Ay, Türkiye’de daha doğmamış olacak. Bu nedenle önce kararmaya sonra da o etkileyici kızıl rengini almaya başlayan uydumuzu, ancak başka diyarlardan gelen fotoğraflardan görebileceğiz.
Bir Başka Tutulma: Ay Regülüs’ü Örtüyor
Ay tutulmasını kaçırdık diye üzülmeyin! Çünkü en az onun kadar etkileyici ve ender görülen bir “tutulma” 29 Mart’ta bizleri bekliyor. Uydumuz Ay, Aslan Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı Regülüs’ü örtecek! Şişkin (büyüyen) Ay evresindeki uydumuzun karanlıkta kalan yanına “değecek” Regülüs (+1,4 kadir parlaklığında olacak), saniyeler içinde gözden kaybolacak. İstanbul’da saat 21:50’de başlayacak bu örtülmeyi daha doğudaki iller biraz daha erken görmeye başlayacak. Regülüs’ün Ay’ın öteki yanından çıkması da uydumuzun batmasından sonra olacak, yani çıkış anını göremeyeceğiz.
Mart Ayı Gökyüzü Takvimi
Acaba mart ayında gökyüzünde bizi neler bekliyor? Aşağıdaki gökyüzü takvimini incelemeniz yeterli!
1 Mart
3 Mart
11 Mart
17 Mart
19 Mart
20 Mart
23 Mart
25 Mart
26 Mart
27 Mart
29 Mart
Not: Bu sayfadaki gezegen ve yıldız haritaları, Stellarium yazılımıyla oluşturulmuştur. Siz de stellarium-web.org adresinden ya da mobil uygulamadan anlık haritalara ulaşabilir, yazıda söz edilen gökcisimlerini bulmak için kullanabilirsiniz.
