ÇOCUKLARIN BİLGİ BANKASI KUMBARA DERGİSİ TÜRKİYE İŞ BANKASI’NIN ÇOCUKLARA ARMAĞANIDIR

KUMBARA DERGİSİ TÜRKİYE İŞ BANKASI’NIN ÇOCUKLARA ARMAĞANIDIR

Merhaba gözlem tutkunları! Geçen ayki içeriğimizde “Gezegenler sahneden çekiliyor!” dedik diye bizi bırakıp gittiler sanmadınız, değil mi? Bilin bakalım bu kez ne zaman ve nereden görünüyorlar? “Nisan ayında bizleri gökyüzünde yine neler bekliyor acaba?” diye merak ediyorsanız, doğru yerdesiniz. Göktaşı yağmurları, Ay-gezegen yakınlaşmaları ve tabii ki bahar takım yıldızları! Haydi, daha yakından bakalım. İşte bahar, işte gökyüzü!
  • Venüs, Satürn, Neptün ve Merkür sabah gökyüzüne geçiyor.
  • Nisan ayında öteki gezegenler hâlâ akşam gökyüzünde olacak.
  • Çalgı ve Pupa göktaşı yağmurları zirveye ulaşıyor.

Gezgenler Bir Yere Gitmedi!

Evet, gezegenler hiçbir yere kaybolmadı elbette; yalnızca yer değiştirdiler. “Doğaları gereği” gökyüzünde ekliptik kuşağı adı verilen hayali bir çizgi üzerinde gezinip duruyorlar! Mart ayının ortalarında dört gezegen, gün batımından sonra süsledikleri batı ufkundan peş peşe gözden kaybolmuştu. Venüs, Merkür, Satürn ve Neptün, nisan başından itibaren aynı sırayla sabahları doğu ufkuna geçiyorlar. Aslında Venüs ve Merkür, Dünya’mızla Güneş’in arasından geçerken Satürn ve Neptün bize göre Güneş’in arkasından dolanmış oluyor.

Sayfadaki yıldız haritalarını üzerlerine tıklayarak daha büyük görebilirsiniz.

Güneş, 1 Nisan sabahı doğudan (resimde D ile gösterilen yönün hemen solundan) yükselirken Venüs, Merkür, Satürn ve Neptün (kırmızıyla işaretli) ufuktan biraz daha yüksekte olacak. Ancak onları çıplak gözle görmek henüz zor. O yüzden bu görselde Türkiye’nin 100 kilometre kadar üzerinden, uzaydaki bir noktadan görülebilecek görüntüyü veriyoruz!
Söylememize gerek yok belki, ama yine de anımsatalım: Neptün’ü (ve Uranüs’ü) çıplak gözle görmek mümkün değil, teleskop ya da iyi bir dürbün şart. Ama öteki üç gezegeni Güneş ışınları daha ortalığı aydınlatmadan, gün doğumundan en az yarım saat önce görebilirsiniz. Aşağıdaki haritalar da size yardımcı olacaktır. Doğudan ilk beliren -4,5 kadir parlaklıkla Venüs olacak. Ufka yakın ve daha sönük olan (+1 kadir) Merkür ve Satürn’ü nisan ayının başında görmek çok zor. Hepsini birden görebilmek için Güneş’le aralarındaki mesafenin açılmasını, yani ayın ikinci yarısını beklemeniz lazım.

Ay-Gezegen Yakınlaşmaları

25 ve 26 Nisan sabahı, gün doğumundan yarım saat kadar önce tam doğu yönüne baktığınızda sizleri üç gezegen ve Ay’ın oluşturduğu harika bir görüntü bekliyor olacak. Nisan ayının başında sabah gökyüzüne geçse de henüz Güneş’ten yeterince uzaklaşmayan Venüs ve özellikle de Satürn, ayın bu son günlerinde ufuktan daha yüksek, dolayısıyla görünebilir konumda. Hatta Venüs, 24 Nisan’da en parlak haline ulaşacak. 25 Nisan’da uydumuz Ay’ı aralarına alacaklar, 26’sında da daha aşağıya kayan incecik hilâl yakalaması zor Merkür’le düet yapacak.
25 ve 26 Nisan sabahları Ay’ın önce Venüs ve Satürn’le, sonra Merkür’le buluşması var. Bu sahneyi ve Merkür’ü görebilmek için gün doğumundan 45 dakika önce tam doğuya bakmalısınız.
5 Nisan’da İkizler takımyıldızındaki Mars’la Ay’ın buluşmasına tanık olacağız. Hatta İkizler’in en parlak yıldızı Polluks, ilk dördün evresindeki Ay ve Kızıl Gezegen yan yana, ip gibi dizilmiş olarak görünecekler. Yaklaşık +0,5 kadir parlaklığındaki Mars, nisan ayının ikinci yarısında Yengeç takımyıldızına geçiyor. İlk olarak 2 Nisan’da, sonra da 30 Nisan’da hilâl evresindeki Ay’ın gecenin ilk saatlerinde, batıda Jüpiter’le yakınlaşmalarını izleyebilirsiniz. Dev gezegen hâlâ çok parlak; -2,1 kadir.
5 Nisan akşamı İkizler’in en parlak yıldızı Polluks’un hemen solunda Ay’ı, onun solunda da Mars’ı görebilirsiniz. Jüpiter biraz daha aşağıda, daha doğrusu batıda, Boğa takımyıldızında.

Nisan Ayında Göktaşı Yağmurları

Her yıl nisan ayının ikinci yarısında gerçekleşen Çalgı (Lyrid) göktaşı yağmuru, 2025 yılındaki zirvesine 22 Nisan gecesi ulaşacak. Bu tarihte ve tabii ideal koşullarda saatte ortalama 18 göktaşı gözlenebilecek. Işık kirliliğinden uzak, karanlık bir bölgede, saat 21:00’den sonra kuzeydoğu ufkuna doğru bakarak “kayan yıldızları” izleyebilirsiniz. Çalgı takımyıldızından geliyormuş gibi görünen göktaşları, yani Lyridler, 16-25 Nisan arası da karşınıza çıkabilir!

23 Nisan’da da Pupa (π-Puppid) göktaşı yağmuru zirveye ulaşacak. Aslında 15-28 Nisan arasında da Puppidler aktif olacak; ancak bu tarihlerde Pupa Takımyıldızı Türkiye’den bakıldığında gündüzleri ufkun üzerinde kalacağı için onları görmek mümkün olmayacak. Yani göktaşları atmosfere gündüz girerken yanacakları için onları göremeyeceğiz. Tabii ateş topu denen çok parlak bir göktaşı denk gelmezse!

22 Nisan

Nisan Ayı Gökyüzü Takvimi

Acaba nisan ayında gökyüzünde bizleri neler bekliyor? Aşağıdaki gökyüzü takvimini incelemeniz yeterli!

1 Nisan

takvim 01 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay-M45 (Ülker) açık yıldız kümesi yakınlaşması

2 Nisan

takvim 02 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay-Jüpiter yakınlaşması

5 Nisan

takvim 05 03 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay-M45 (Ülker) açık yıldız kümesi yakınlaşması Ay-Venüs yakınlaşması

13 Nisan

takvim 13 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay dolunay evresinde

19 Nisan

takvim 19 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Merkür sabah gökyüzünde en yüksek noktada

21 Nisan

takvim 21 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay son dördün evresinde

22 Nisan

takvim 22 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Çalgı göktaşı yağmuru (saatte ortalama 18 göktaşı)

24 Nisan

takvim 24 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Venüs en parlak konumda

25 Nisan

takvim 25 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay-Venüs-Satürn yakınlaşması

26 Nisan

takvim 26 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay-Merkür yakınlaşması

27 Nisan

takvim 27 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay yeniay evresinde

29 Nisan

takvim 29 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Venüs-Satürn-Neptün yakınlaşması

30 Nisan

takvim 30 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay-Jüpiter yakınlaşması

Not: Bu sayfadaki gezegen ve yıldız haritaları, Stellarium yazılımıyla oluşturulmuştur. Siz de stellarium-web.org adresinden ya da mobil uygulamadan anlık haritalara ulaşabilir, yazıda söz edilen gökcisimlerini bulmak için kullanabilirsiniz.

Merhaba gözlem tutkunları! Geçen ayki içeriğimizde “Gezegenler sahneden çekiliyor!” dedik diye bizi bırakıp gittiler sanmadınız, değil mi? Bilin bakalım bu kez ne zaman ve nereden görünüyorlar? “Nisan ayında bizleri gökyüzünde yine neler bekliyor acaba?” diye merak ediyorsanız, doğru yerdesiniz. Göktaşı yağmurları, Ay-gezegen yakınlaşmaları ve tabii ki bahar takım yıldızları! Haydi, daha yakından bakalım. İşte bahar, işte gökyüzü!
  • Venüs, Satürn, Neptün ve Merkür sabah gökyüzüne geçiyor.
  • Nisan ayında öteki gezegenler hâlâ akşam gökyüzünde olacak.
  • Çalgı ve Pupa göktaşı yağmurları zirveye ulaşıyor.

Gezgenler Bir Yere Gitmedi!

Evet, gezegenler hiçbir yere kaybolmadı elbette; yalnızca yer değiştirdiler. “Doğaları gereği” gökyüzünde ekliptik kuşağı adı verilen hayali bir çizgi üzerinde gezinip duruyorlar! Mart ayının ortalarında dört gezegen, gün batımından sonra süsledikleri batı ufkundan peş peşe gözden kaybolmuştu. Venüs, Merkür, Satürn ve Neptün, nisan başından itibaren aynı sırayla sabahları doğu ufkuna geçiyorlar. Aslında Venüs ve Merkür, Dünya’mızla Güneş’in arasından geçerken Satürn ve Neptün bize göre Güneş’in arkasından dolanmış oluyor.

Sayfadaki yıldız haritalarını üzerlerine tıklayarak daha büyük görebilirsiniz.

Güneş, 1 Nisan sabahı doğudan (resimde D ile gösterilen yönün hemen solundan) yükselirken Venüs, Merkür, Satürn ve Neptün (kırmızıyla işaretli) ufuktan biraz daha yüksekte olacak. Ancak onları çıplak gözle görmek henüz zor. O yüzden bu görselde Türkiye’nin 100 kilometre kadar üzerinden, uzaydaki bir noktadan görülebilecek görüntüyü veriyoruz!
Söylememize gerek yok belki, ama yine de anımsatalım: Neptün’ü (ve Uranüs’ü) çıplak gözle görmek mümkün değil, teleskop ya da iyi bir dürbün şart. Ama öteki üç gezegeni Güneş ışınları daha ortalığı aydınlatmadan, gün doğumundan en az yarım saat önce görebilirsiniz. Aşağıdaki haritalar da size yardımcı olacaktır. Doğudan ilk beliren -4,5 kadir parlaklıkla Venüs olacak. Ufka yakın ve daha sönük olan (+1 kadir) Merkür ve Satürn’ü nisan ayının başında görmek çok zor. Hepsini birden görebilmek için Güneş’le aralarındaki mesafenin açılmasını, yani ayın ikinci yarısını beklemeniz lazım.

Ay-Gezegen Yakınlaşmaları

25 ve 26 Nisan sabahı, gün doğumundan yarım saat kadar önce tam doğu yönüne baktığınızda sizleri üç gezegen ve Ay’ın oluşturduğu harika bir görüntü bekliyor olacak. Nisan ayının başında sabah gökyüzüne geçse de henüz Güneş’ten yeterince uzaklaşmayan Venüs ve özellikle de Satürn, ayın bu son günlerinde ufuktan daha yüksek, dolayısıyla görünebilir konumda. Hatta Venüs, 24 Nisan’da en parlak haline ulaşacak. 25 Nisan’da uydumuz Ay’ı aralarına alacaklar, 26’sında da daha aşağıya kayan incecik hilâl yakalaması zor Merkür’le düet yapacak.
25 ve 26 Nisan sabahları Ay’ın önce Venüs ve Satürn’le, sonra Merkür’le buluşması var. Bu sahneyi ve Merkür’ü görebilmek için gün doğumundan 45 dakika önce tam doğuya bakmalısınız.
5 Nisan’da İkizler takımyıldızındaki Mars’la Ay’ın buluşmasına tanık olacağız. Hatta İkizler’in en parlak yıldızı Polluks, ilk dördün evresindeki Ay ve Kızıl Gezegen yan yana, ip gibi dizilmiş olarak görünecekler. Yaklaşık +0,5 kadir parlaklığındaki Mars, nisan ayının ikinci yarısında Yengeç takımyıldızına geçiyor. İlk olarak 2 Nisan’da, sonra da 30 Nisan’da hilâl evresindeki Ay’ın gecenin ilk saatlerinde, batıda Jüpiter’le yakınlaşmalarını izleyebilirsiniz. Dev gezegen hâlâ çok parlak; -2,1 kadir.
5 Nisan akşamı İkizler’in en parlak yıldızı Polluks’un hemen solunda Ay’ı, onun solunda da Mars’ı görebilirsiniz. Jüpiter biraz daha aşağıda, daha doğrusu batıda, Boğa takımyıldızında.

Nisan Ayında Göktaşı Yağmurları

Her yıl nisan ayının ikinci yarısında gerçekleşen Çalgı (Lyrid) göktaşı yağmuru, 2025 yılındaki zirvesine 22 Nisan gecesi ulaşacak. Bu tarihte ve tabii ideal koşullarda saatte ortalama 18 göktaşı gözlenebilecek. Işık kirliliğinden uzak, karanlık bir bölgede, saat 21:00’den sonra kuzeydoğu ufkuna doğru bakarak “kayan yıldızları” izleyebilirsiniz. Çalgı takımyıldızından geliyormuş gibi görünen göktaşları, yani Lyridler, 16-25 Nisan arası da karşınıza çıkabilir!

23 Nisan’da da Pupa (π-Puppid) göktaşı yağmuru zirveye ulaşacak. Aslında 15-28 Nisan arasında da Puppidler aktif olacak; ancak bu tarihlerde Pupa Takımyıldızı Türkiye’den bakıldığında gündüzleri ufkun üzerinde kalacağı için onları görmek mümkün olmayacak. Yani göktaşları atmosfere gündüz girerken yanacakları için onları göremeyeceğiz. Tabii ateş topu denen çok parlak bir göktaşı denk gelmezse!

22 Nisan

Nisan Ayı Gökyüzü Takvimi

Acaba nisan ayında gökyüzünde bizleri neler bekliyor? Aşağıdaki gökyüzü takvimini incelemeniz yeterli!

1 Nisan

takvim 01 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay-M45 (Ülker) açık yıldız kümesi yakınlaşması

2 Nisan

takvim 02 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay-Jüpiter yakınlaşması

5 Nisan

takvim 05 03 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay-M45 (Ülker) açık yıldız kümesi yakınlaşması Ay-Venüs yakınlaşması

13 Nisan

takvim 13 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay dolunay evresinde

19 Nisan

takvim 19 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Merkür sabah gökyüzünde en yüksek noktada

21 Nisan

takvim 21 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay son dördün evresinde

22 Nisan

takvim 22 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Çalgı göktaşı yağmuru (saatte ortalama 18 göktaşı)

24 Nisan

takvim 24 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Venüs en parlak konumda

25 Nisan

takvim 25 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay-Venüs-Satürn yakınlaşması

26 Nisan

takvim 26 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay-Merkür yakınlaşması

27 Nisan

takvim 27 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay yeniay evresinde

29 Nisan

takvim 29 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Venüs-Satürn-Neptün yakınlaşması

30 Nisan

takvim 30 04 2025 Gezegenler Gitti mi Sandınız?
Ay-Jüpiter yakınlaşması

Not: Bu sayfadaki gezegen ve yıldız haritaları, Stellarium yazılımıyla oluşturulmuştur. Siz de stellarium-web.org adresinden ya da mobil uygulamadan anlık haritalara ulaşabilir, yazıda söz edilen gökcisimlerini bulmak için kullanabilirsiniz.

1 Haziran 1831’de James Clark Ross, manyetik kuzey kutbunun yerini saptadı.

 

01 haziran wiki 1 Haziran

 

neler oldu haziran 2020 01 3 1 Haziran

Dünya’nın manyetik kutupları coğrafi kutuplarıyla çakışmaz.
Manyetik kutuplar sürekli hareket halindedir. Zamanla yer değiştirirler.

 

İngiliz deniz kuvvetleri subayı James Clark Ross, 1819 ile 1833 arasında Kuzey Kutup Bölgesi’ne düzenlenen beş araştırma seferine katıldı. Bunların sonuncusunda olan 1 Haziran 1831’de Kanada’nın kuzeyindeki Boothia Yarımadası’na yaptığı seferde Dünya’nın manyetik kuzey kutbunun yerini saptadı.

AYIN TAMAMI