8 Aralık
8 Aralık 2010’da Röntgenyum keşfedildi. Evrenin her yanında bulunan doğal elementlerin dışında bir de insanların laboratuvarda yarattığı elementler vardır. Bunlar radyoaktif elementlerdir ve yarılanma ömürleri çok kısa olur. Sigurd Hofmann’ın liderliğindeki bir ekip 8 Aralık 1994 günü Almanya’nın Darmstadt kentindeki bir laboratuvarda atom numarası 111 olan yeni bir element oluşturdu. 1979’da bu atom […]
9 Aralık
9 Aralık 1979’da çiçek hastalığı yeryüzünden silindi. Avrupalılar, Amerika kıtalarını ele geçirmesinde Amerikan yerlilerinin bağışık olmadığı hastalıklar çok etkili olmuştur. Bunların başında da çiçek hastalığı geliyordu. Antik dönemden beri bilinen çiçek hastalığı, en korkulan öldürücü hastalıkların başında geliyordu. Yalnızca 20. yüzyılda 300 milyon kişinin ölümüne yol açmıştı. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) bu hastalığa […]
10 Aralık
10 Aralık 1901’de ilk Nobel Ödülleri verildi. Dinamitin mucidi Alfred Nobel 1895’te vasiyetnamesini hazırladı. Bu vasiyetnameye göre “içinde yaşanan yılda insanlığa en büyük yararı sağlayan kişilere” verilmek üzere bir ödül oluşturulacaktı. Bu aslında bir değil, beş ayrı ödüldü ve fizik, kimya, fizyoloji/tıp, edebiyat ve barış alanlarında verilecekti. Bu ödüller ilk olarak 10 Aralık […]
11 Aralık
11 Aralık 1997’de Kyoto Protokolü imzalandı. Küresel ısınma ve iklim değişikliğiyle mücadele etmeye yönelik uluslararası bir anlaşma olan Kyoto Protokolü, 11 Aralık 1997’de Japonya’nın Kyoto kentinde imzalandı. Protokolü 181 ülke imzaladı. Protokolün amacı insan kaynaklı sera gazı salımlarını sınırlandırmaya ve azaltmaya yönelik yasal düzenlemeler hazırlamaktı. Protokol 2005’te yürürlüğe girdi.
12 Aralık
12 Aralık 1901’de ilk okyanus aşırı telsiz mesajı gönderildi. Görsel kaynağı: Wikipedia Radyodalgaları üzerine çalışan fizikçi İtalyan Guglielmo Marconi, Manş Denizi üzerinden telsiz sinyallerini göndermeyi 1889’da başarmıştı. Bazı fizikçiler Dünya’nın yuvarlaklığından dolayı telsiz sinyallerinin en çok 300 kilometre öteye iletilebileceğini ileri sürüyordu. Ancak Kanada’da Newfoundland’de bulunan Marconi, 12 Aralık 1901’de İngiltere’deki arkadaşlarınca gönderilen […]
13 Aralık
13 Aralık 1642’de Abel Tasman Yeni Zelanda’yı keşfetti. Görsel kaynağı: Wikipedia İspanyol ve Portekizli denizciler 1500’lü yılların başından itibaren Büyük Okyanus’ta dolaşmaya ve keşfedilecek (ve ele geçirilecek) yeni yerler aramaya başlamışlardı. Ne var ki Yeni Zelanda’yı ilk gören, keşfeden kişi Hollandalı denizci Abel Tasman oldu. Tasman, Yeni Zelanda’yı ilk kez 13 Aralık 1642’de […]
14 Aralık
14 Aralık 1911’de Güney Kutbu’na ulaşıldı. Görsel kaynağı: Wikipedia Arkadaşları arasında Viking olarak bilinen Norveçli kâşif Roald Amundsen, 14 Aralık 1911’de Güney Kutbu’na ulaşan ilk kişi oldu. Gerçekte Amundsen’in ilk amacı Kuzey Kutbu’na giden ilk kişi olmaktı. Ne var ki Frederick Cook ve Robert Peary, 1909’da ondan önce Kuzey Kutbu’na gitti. Amudsen de […]
15 Aralık
15 Aralık 2001’de Pisa Kulesi yeniden açıldı. 12. yüzyılda yapılmaya başlanan ünlü kule daha yapım aşamasındayken hafiften yan yatmıştı. 1360’ta tamamlandığında yana yatık durumdaydı. Yaklaşık 57 metre yüksekliğindeki kule 20. yüzyılda dünya çapında ünlü oldu. 1990’da ziyarete kapatıldığında yılda bir milyon kişi onu görmeye geliyordu. Arkeologlardan, mimarlardan ve toprak uzmanlarından oluşan 14 kişilik […]
16 Aralık
16 Aralık 1707’de Fuji yanardağı son kez patladı. Yer bilimcilerce hâlâ aktif bir yanardağ olarak kabul edilen Fuji, 3.776 metre yüksekliğiyle Japonya’nın en yüksek dağıdır. Simetrik koni şeklindeki yapısıyla ikonik bir dağdır ve kutsal kabul edilir. 11 Kasım 1707’de gerçekleşen 8,4 büyüklüğündeki deprem, Osaka kentinde büyük hasara yol açmış ve Fuji’nin 20 kilometre […]
17 Aralık
17 Aralık 1903’te benzin motoruyla çalışan ilk uçak uçtu. Görsel kaynağı: Wikipedia Wright Kardeşler’in uçma serüveni 1899’da yapıp uçurdukları 1,5 metre kanat açıklığı olan çift katlı bir uçurtmayla başlamıştı. 1902’de en gelişmiş planörü yapıp uçurdular. 1903’te de ağırlığı pilotla birlikte 335 kilogram olan iki pervaneli, ilk motorlu uçaklarını yaptılar. Kuzey Carolina’daki Kitty Hawk […]
18 Aralık
18 Aralık 1926’da ışık parçacıkları için foton adı önerildi. 20. yüzyılın başlarında iki Alman fizikçi Max Plank ve Albert Einstein, kuanta kavramını fiziğe katarak kuantum fiziğinin temelini attılar. Ama her ikisi de ışık parçacıklarına (kuantalarına) bir ad vermemişti. 18 Aralık 1926’da Amerikalı fiziksel kimyacı Gilbert Newton, ünlü bilim dergisi Nature’a yazdığı bir mektupta […]
19 Aralık
19 Aralık 1843’te Charles Dickens’ın ünlü eseri Bir Noel Şarkısı yayımlandı. Görsel kaynağı: Wikipedia Viktorya Dönemi İngiltere’sinin en önemli romancısı kabul edilen Dickens’ın en popüler romanı Bir Noel Şarkısı’dır. 1843 yılında Noel’den hemen önce 19 Aralık’ta yayımlandı. İlk baskısı günler içinde tükenen kitap, İngiliz toplumunu derinden etkiledi. Türkçe dâhil birçok dile çevrilen eser […]
